Retorica Deel III: Retorica in de praktijk

Demagogie van de eerste orde
Demagogie van de eerste orde

Retorica in de praktijk (negatief gebruik van retorische technieken)
Als voorbeelden heb ik enkele artikelen gebruikt, tegengestelde meningen, maar allemaal sterk demagogisch qua presentatie en taalgebruik

Het bovenstaande vragenlijstje van Geert Wilders aan Rutte is, daargelaten of hij gelijk heeft, sterk op het vlak van volksmennerij.
Hij heeft legitieme vragen, het gaat om de taal, niet om de inhoud.
Hij gebruikt beeldspraak, stelt een retorische vraag en presenteert een mening als een feit.

“Rutte spant Koning voor zijn eurofiele karretje”
voor het karretje spannen is een nogal beladen beeldspraak en is denigrerend.

De eerste vraag:
De Koning gebruikt overdreven beeldspraak door de landen van de EU als “bloemen in een boeket” voor te stellen. Deze beeldspraak laat geen serieuze discussie meer over, wie wil een mooi boeket nu verpesten? Het is, de facto een sterk frame! Argumenten zijn vanaf dit moment niet meer aan de orde, enkel “het mooie boeket met de ontbrekende roos” en alleen de schuld van de Brexit aanhangers kan nog besproken worden.

De tweede vraag:

Zo ja, vindt u het dan gepast het Nederlands staatshoofd in te zetten in uw eurofiele campagne voor het behoud van het megalomane totalitaire project zonder draagvlak genaamd de EU, dat onze nationale soevereiniteit heeft gekaapt en de Britse kiezer op die manier probeert te beïnvloeden?
Deze uitspraak maakt deel uit van een retorische vraag, een nog niet onderbouwde stelling en een beeldspraak (personificatie). Dit is door een professionele schrijver bedacht, het zal een leek niet snel lukken om een zo manipulatieve zin als deze samen te stellen.
-Retorische vraag: Zo ja, vindt u het dan gepast…? Alsof iemand zou antwoorden “Ja dat vind ik gepast”. Als de aannames worden aanvaard is het antwoord altijd “Nee”.
-Niet onderbouwde stelling: Het is doorgaans manipulatief als een mening  (de stelling dat Rutte de Koning heeft opgedragen en het oordeel over het project zijn niet zonder meer voor iedereen een feit) als een feit gepresenteerd wordt.

Ik verwacht dat u, na het lezen van deze tekst inziet dat dit niet de juiste wijze is om vragen te stellen omdat er feitelijk ongezouten kritiek geleverd wordt en de vraag mogelijk zelfs van geheel ondergeschikte waarde is. De facto, kan het als een grote retorische vraag gezien worden.

Euromania,  de tegenhanger van Eurosceptici.

Als tegenhanger wil ik Frans Timmermans de revue laten passeren, een notoire volksmenner die het misbruiken van retorica naar een nieuw dieptepunt heeft gebracht (MH17 et cetera).
Geert Wilders is dan misschien een politicus die graag gebruikt maakt van metaforen en andere technieken, hij is niet te vergelijken met Frans Timmermans. Frans is veel geslepener en zijn achtergrond (hoog opgeleid) is herkenbaar is zijn retorische technieken. Ik kan zeer veel voorbeelden aanhalen maar ik berust er in om een enkel voorbeeld aan te halen. Timmermans doet wat bijvoorbeeld een andere demagoog, Verhofstadt, ook graag doet, namelijke de werkelijkheid compleet negeren en een nieuwe werkelijkheid als feit neer te zetten. Of het nu om de terreur van het Oekraïense regime in het oosten van het voormalig Oekraïens territorium gaat, de hulp die Rusland aan het geterroriseerd volk gaf of om het democratische referendum op de Krim gaat, Timmermans presenteert het als “Russische agressie”. De MH17 laat ik voor wat het is, ik heb het eerder al aangekaart.

In dit onderstaand artikel gaat Timmermans voorbij aan de werkelijkheid, het heeft haast geen toelichting nodig maar volledigheidshalve doe ik het wel. Timmermans prijst de President van Turkije om zijn grote stappen voorwaarts en gaat voorbij aan de massa slachting van Koerden, de opsluiting van oppositie en journalisten, de steun aan Daesh (ISIS) met zijn lucratieve oliehandel, zijn open grenzen voor jihadisten en zijn niet seculiere en zeer ondemocratische politiek gedrag. Teveel om op te noemen maar in de werkelijkheid van Timmermans is alles juist heel goed aan het gaan!
http://nos.nl/artikel/2103072-timmermans-turkije-heeft-grote-stappen-gezet.html

Wat Europa betreft is dit een schrijnend voorbeeld van volksmennerij: Timmermans heeft het over 70 jaar vrede in Europa en legt dat bij de EU (bestaat niet eens zo lang) neer.

Hoe ver Timmermans gaat blijkt wel uit het onderstaande, schokkend.

Gevaarlijk revisionisme, Timmermans ontkent impliciet dat Europa betrokken is geweest bij talloze oorlogen , intern en extern
Gevaarlijk revisionisme, Timmermans ontkent impliciet dat Europa betrokken is geweest bij talloze oorlogen , intern en extern

Timmermans gaat zover in demagogie (specifiek: revisionisme ) dat hij de vele burgeroorlogen in Europa zoals de burgeroorlog in Ierland, de burgeroorlog in Joegoslavië, de dictaturen in Spanje, Griekenland en Portugal en de export van vele, vele oorlogen en bloedige staatsgrepen over de gehele wereld ontkent. Zoals we allemaal weten zijn de diverse EU landen betrokken bij vreselijke oorlogen in Indonesië, Timor, Vietnam, Algerije, Libië, Oekraïne, Syrië, Irak. Zuid Amerikaanse oorlogen (Malvinas tegen Argentinië), steun aan staatsgrepen in Latijns Amerika en de meest vreselijke dictaturen in Zuid Amerika.
Dit laat meteen het grote gevaar van populistische volksmenner zien, revisionisme zoals we nu ook in Oost Europa zien (Baltische Staten, Polen en Oekraïne).

Als we de gecontroleerde pers gaan lezen met de kennis van retorica (zie de vorige delen)  dan zullen we ontdekken dat het niet goed gaat in Europa. Propaganda en oorlogsretoriek zijn heel gewoon geworden.

Oekraïense propaganda om Russen te demoniseren
Oekraïense propaganda om Russen te demoniseren

 

Ik hoop dat ik een bijdrage heb kunnen leveren aan het besef dat woorden scherper zijn dan het scherpste zwaard en een gevaarlijk wapen zijn in de handen van mensen met een verborgen agenda.

2 gedachtes over “Retorica Deel III: Retorica in de praktijk

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s